www.aik-med.gr

aikmed.blogspot.gr

Η ΑΙΚ στο Facebook










Ανεξάρτητη Ιατρική Κίνηση ΑΙΚ



Αιτιολογική Έκθεση στο Σχέδιο Νόμου «Μεταρρύθμιση του Συστήματος Φαρμακευτικής Περίθαλψης»

Α. Γενικά.

Η παροχή φαρμακευτικής περίθαλψης απαιτεί στρατηγικό σχεδιασμό ο οποίος θα βασίζεται στις πραγματικές ανάγκες των πολιτών και θα κατανέμει ορθολογικά και αποδοτικά τους διαθέσιμους πόρους. Μέχρι σήμερα, τα μέτρα που είχαν ληφθεί ήταν αποσπασματικά, με πρόσκαιρα αποτελέσματα, αφού στηρίχθηκαν κυρίως σε μία λογιστική προσέγγιση του ζητήματος της φαρμακευτικής περίθαλψης.

Το φάρμακο θεωρείται επένδυση για την υγεία και ευημερία των πολιτών. Η παρούσα κυβέρνηση προχωρεί στη μεταρρύθμιση του συστήματος φαρμακευτικής περίθαλψης με στόχο την προστασία της δημόσιας υγείας, τη διασφάλιση της ισότιμης πρόσβασης των ασθενών σε ασφαλή, δραστικά και αποτελεσματικά σε σχέση με το κόστος φάρμακα, τη βελτίωση της ποιότητας ζωής των ασθενών, τη δημοσιονομική σταθερότητα, την αποδοτικότητα των πόρων και την οικονομική βιωσιμότητα του ασφαλιστικού συστήματος. Κορυφαία τομή στη νέα πολιτική φαρμάκου αποτελεί η μετατόπιση του κέντρου βάρους από την αποδεδειγμένα αναποτελεσματική λίστα φαρμάκων, στον έλεγχο της συνταγογράφησης και των τιμών αποζημίωσης. Από την ταλαιπωρία του πολίτη, εξ αιτίας της βασανιστικής και ατελέσφορης γραφειοκρατίας, στην άμεση πρόσβασή του σε όλα τα απαιτούμενα φάρμακα.

Η κυβέρνηση αναγνωρίζοντας την αξία και τη συμβολή του φαρμάκου στο σύστημα υγείας υλοποιεί ένα σύγχρονο, αποδοτικό και αποτελεσματικό σύστημα παροχής φαρμακευτικής περίθαλψης. Με το σύστημα αυτό:

  • Διευκολύνεται η πρόσβαση του ασθενή σε κάθε διαθέσιμη φαρμακοθεραπεία
  • Βελτιώνεται η καθημερινή επαφή του πολίτη με τις υπηρεσίες υγείας
  • Συγκρατείται η υποκατάσταση φθηνών και δοκιμασμένων στη θεραπευτική φαρμάκων από νεότερα και ακριβότερα παρόμοιας αποτελεσματικότητας καθώς και το κόστος της φαρμακευτικής περίθαλψης που επωμίζεται η κοινωνική ασφάλιση
  • Προάγεται η ορθή συνταγογράφηση και ορθολογική χρήση των φαρμάκων
  • Κατανέμονται οι διαθέσιμοι πόροι με βάση τις θεραπευτικές ανάγκες των πολιτών
  • Εκσυγχρονίζονται οι μηχανισμοί διοίκησης και διαχείρισης του συστήματος παροχής φαρμακευτικής περίθαλψης

    Η κυβέρνηση προχωρεί στην υλοποίηση των προεκλογικών της δεσμεύσεων προς το συμφέρον της δημόσιας υγείας και των οικονομικών της, εφαρμόζοντας μία σύγχρονη και αποτελεσματική πολιτική φαρμάκου με επιδίωξη τη σύγκλιση κοινωνικής και αναπτυξιακής πολιτικής μέσα από ένα διαφανές σύστημα παροχών δημόσιας φαρμακευτικής περίθαλψης που θα χαρακτηρίζεται τόσο από ισονομία και κοινωνική ευαισθησία όσο και από σταθερότητα και αντοχή.

    Β. Ειδικότερα κατ’ άρθρον.

    Επί του άρθρου 1

    Ο κατάλογος συνταγογραφούμενων φαρμάκων (λίστα) μόνο αναστάτωση και ταλαιπωρία επέφερε στους πολίτες. Οι μεγάλες αποκλίσεις που παρατηρήθηκαν από την Ευρωπαϊκή Οδηγία 89/105 περί διαφάνειας η οποία καθόριζε ότι η διαδικασία ένταξης ενός φαρμακευτικού προϊόντος σε καθεστώς αποζημίωσης δεν πρέπει να ξεπερνά τις 90 ημέρες, είχαν ως αποτέλεσμα ο Έλληνας πολίτης να καθυστερεί να έχει πρόσβαση σε νέα φάρμακα. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αυτής της καθυστέρησης είναι, την 1η Μαρτίου 2004 που άρχισε να ισχύει ο αναθεωρημένος κατάλογος συνταγογραφούμενων φαρμάκων, δεν είχαν ενταχθεί σε αυτόν τα φάρμακα που είχαν λάβει τιμή μετά τον Ιούλιο του 2002.

    Η εφαρμογή της λίστας δεν συνοδεύτηκε από μηχανισμούς ελέγχου της συνταγογράφησης και των φαρμακευτικών δαπανών. Τέτοιοι μηχανισμοί θα επέτρεπαν την ανάλυση της δαπάνης σε επίπεδο θεραπευτικής κατηγορίας οπότε, η Πολιτεία θα γνώριζε που απαιτείται ιδιαίτερη προσοχή και παρέμβαση, λαμβανομένων πάντοτε υπόψη των επιδημιολογικών παραγόντων και τις εκτιμήσεις των πραγματικών αναγκών για φαρμακευτική περίθαλψη.

    Οι φαρμακευτικές δαπάνες όχι μόνο δεν συγκρατήθηκαν αλλά συνέχισαν να αυξάνουν με ρυθμούς παρόμοιους με αυτούς πριν την εφαρμογή της λίστας. Η δε προσωρινή μείωση των δαπανών που αρχικά παρατηρήθηκε, οφειλόταν αποκλειστικά και μόνο στην κατάργηση των φόρων υπέρ τρίτων που επιβάρυναν την τιμή των φαρμάκων και στην αλλαγή του συστήματος καθορισμού των τιμών, από το μέσο όρο των τριών χαμηλότερων τιμών της Ευρώπης στη χαμηλότερη Ευρωπαϊκή τιμή. Επίσης, αν και αρκετά φάρμακα μείωσαν τις τιμές τους προκειμένου να ενταχθούν στη λίστα, πολλά προϊόντα με Κόστος Ημερήσιας Θεραπείας (ΚΗΘ) υψηλότερο της Τιμής Αναφοράς (τιμή άνω της οποίας δεν εισαγόταν το φάρμακο στη λίστα) με τη διαδικασία του «αναντικατάστατου» αποζημιώνονταν από τα ασφαλιστικά ταμεία. Επιπλέον, ενισχύθηκε η υποκατάσταση φθηνών φαρμάκων, δοκιμασμένων στη θεραπευτική από νεότερα, ακριβότερα και ιδίας αποτελεσματικότητας με συνέπειες τόσο στις δαπάνες της κοινωνικής ασφάλισης αλλά και στα προϊόντα εγχώριας παραγωγής.

    Με την κατάργηση της λίστας αίρονται τα εμπόδια πρόσβασης του πολίτη σε κάθε διαθέσιμη φαρμακοθεραπεία και διασφαλίζεται η αποδοτική χρήση των διαθέσιμων πόρων η οποία οδηγεί σε συγκράτηση του ρυθμού αύξησης των υγειονομικών δαπανών.

    Επί του άρθρου 2

    Κάθε φάρμακο το οποίο χορηγείται με ιατρική συνταγή αποζημιώνεται από την κοινωνική ασφάλιση στις εγκεκριμένες ενδείξεις του. Εξαιρούνται ορισμένες ενδείξεις (πχ. ενδείξεις του σύγχρονου τρόπου ζωής) εκτός εάν αυτές αποτελούν απότοκο ή επιβαρυντικό παράγοντα σοβαρότερης υποκείμενης παθήσεως βάσει γνωματεύσεως του θεράποντα ιατρού.

    Επίσης, τα Μη Υποχρεωτικώς Συνταγογραφούμενα Φάρμακα (ΜΗΣΥΦΑ), βάσει της άδειας κυκλοφορίας τους, εξ ορισμού αλλά και ως δυνάμενα να διαφημίζονται στο κοινό δεν πρέπει να αποζημιώνονται.

    Επί του άρθρου 3

    Η κοινωνική ασφάλιση για κάθε διαγνωσμένο νόσημα, αποζημιώνει καθορισμένες ημερήσιες δόσεις (ΚΗΔ) συγκεκριμένων φαρμακοθεραπειών βάσει εγκεκριμένων στοιχείων (ενδείξεων, δόσεων, διάρκειας θεραπείας κλπ). Έχει δε υποχρέωση να ελέγχει την τήρηση των επιστημονικών αυτών δεδομένων αλλά και να διαπραγματεύεται το καταβαλλόμενο κόστος ανά ΚΗΔ στις επί μέρους θεραπευτικές κατηγορίες. Ένα τέτοιο σύστημα ελέγχου είναι η εφαρμογή της Τιμής Αναφοράς ανά θεραπευτική κατηγορία που αποτελεί μέθοδο αποζημίωσης σε πολλές χώρες. Με βάση το σύστημα αυτό, για την αποζημίωση των φαρμάκων από την κοινωνική ασφάλιση καθιερώνονται οι Τιμές Ανάκτησης ανά φαρμακευτικό ιδιοσκεύασμα.

    Με το προτεινόμενο σύστημα, η κοινωνική ασφάλιση διαπραγματεύεται τη διατήρηση ενός προβλέψιμου γι’ αυτήν κόστους καθορισμένης δόσεως ανά θεραπευτική κατηγορία, χωρίς άλλη επέμβαση στον καθορισμό τιμών, συγκρατώντας τελικά και την αναίτια αύξηση του κόστους της σε ομοειδείς θεραπείες. Επίσης, συγκρατείται η υποκατάσταση φθηνών και δοκιμασμένων στη θεραπευτική φαρμάκων από νεότερα και ακριβότερα παρόμοιας αποτελεσματικότητας και επιταχύνεται η πρόσβαση όλων των πολιτών σε κάθε διαθέσιμη φαρμακοθεραπεία. Επιπλέον, με το νέο σύστημα αποζημίωσης φαρμακοθεραπείας θα λαμβάνεται υπόψη η προστιθέμενη οικονομική και θεραπευτική αξία ενός φαρμάκου με τη χρήση φαρμακοοικονομικών μελετών ώστε να επιτυγχάνεται η συγκράτηση των δαπανών και η αποδοτική χρήση των διαθέσιμων χρηματικών πόρων.

    Η Επιτροπή Διαφάνειας που συστήνεται έχει ως σκοπό την επιστημονική τεκμηρίωση με αντικειμενικό και επαληθεύσιμο τρόπο της μεθόδου και διαδικασίας αποζημίωσης των φαρμάκων με στόχο την ορθολογικοποίηση των φαρμακευτικών δαπανών και την αξιολόγηση της προστιθέμενης οικονομικής και θεραπευτικής αξίας ενός φαρμάκου. Επίσης, η νέα διαδικασία ένταξης σε καθεστώς αποζημίωσης των φαρμακευτικών προϊόντων μέσω της Επιτροπής Διαφάνειας θα εξαλείψει τις καθυστερήσεις που παρατηρούνταν το χρονικό διάστημα μεταξύ έκδοσης άδειας κυκλοφορίας και αποζημίωσης από τα ασφαλιστικά ταμεία και οι ασθενείς θα έχουν πρόσβαση σε κάθε φαρμακοθεραπεία άμεσα μετά τον καθορισμό τιμής σε ένα φάρμακο.

    Επιπλέον, με την ισόποση με το ουσιωδώς όμοιο αποζημίωση κάθε πρωτότυπου φαρμάκου συγκρατείται περαιτέρω η δαπάνη των ασφαλιστικών οργανισμών.

    Επί του άρθρου 4

    Το κράτος έχει υποχρέωση να εξυπηρετεί τον πολίτη και όχι να τον ταλαιπωρεί. Μέχρι σήμερα, ο έλεγχος στις συνταγές ήταν προληπτικός με ασήμαντα αποτελέσματα για τους ασφαλιστικούς οργανισμούς. Ο ασφαλισμένος ταλαιπωρούνταν στην προσπάθεια του να προσεγγίσει τον ελεγκτή ιατρό ερχόμενος αντιμέτωπος με την απόσταση, τις ουρές, το διαθέσιμο ωράριο και άλλα. Η ταλαιπωρία αυτή οδηγούσε πολλές φορές και σε αύξηση της ιδιωτικής δαπάνης για φάρμακα. Για τους λόγους αυτούς καταργείται ο προληπτικός έλεγχος/ θεώρηση των συνταγών.

    Επί του άρθρου 5

    Το άρθρο 5 αποσκοπεί στη βελτίωση της πρόσβασης και διαθεσιμότητας αξιόπιστης και έγκαιρης πληροφορίας σχετικής με το κόστος, την ποιότητα παροχής φαρμακευτικής περίθαλψης και τον όγκο χρήσης αυτής. Με τη συλλογή και επεξεργασία στοιχείων και την τήρηση μίας κεντρικής βάσης δεδομένων η οποία θα παρέχει στατιστικά στοιχεία και πληροφορίες σχετικά με το συνταγογραφικό προφίλ και τις συνήθεις θεραπευτικές επιλογές των ιατρών και της κατανάλωσης φαρμάκων, δημιουργούνται οι προϋποθέσεις εκμηδενισμού τυχόν λαθών στην κοστολόγηση και εκκαθάριση των συνταγών και εκσυγχρονίζεται η διαχείριση του συστήματος συλλογής, καταχώρησης, επεξεργασίας και ελέγχου των συνταγών.

    Επί του άρθρου 6

    Με το άρθρο αυτό ρυθμίζονται θέματα που αφορούν στον εκσυγχρονισμό των κανόνων ορθής συνταγογράφησης φαρμάκων από τους ιατρούς και τον ουσιαστικό έλεγχο των συνταγών με χρήση και της κοινωνίας της πληροφορίας αφού, τα φάρμακα πλέον φέρουν γραμμωτό κώδικα (bar code) επί της ταινίας γνησιότητας που επικολλάται στις συνταγές των ασφαλιστικών φορέων και η συνταγή θα μπορεί να επιδέχεται μηχανογραφική επεξεργασία. Ο ρόλος των ελεγκτών γίνεται πιο ουσιαστικός με την άσκηση κατασταλτικού ελέγχου επί των επεξεργασμένων μηχανογραφικά στοιχείων κάθε συνταγής.

    Με τη σύναψη συλλογικής σύμβασης μεταξύ των κλάδων ασφάλισης ασθένειας όλων των ταμείων ενοποιούνται οι κανονισμοί παροχής φαρμακευτικής περίθαλψης και υποχρεώνονται οι πάροχοι υπηρεσιών υγείας (ιατροί, φαρμακοποιοί) να τηρούν τους κανόνες συνταγογραφίας και εκτέλεσης των συνταγών.

    Επί του άρθρου 7

    Το άρθρο 7 αποβλέπει στην άμεση εξυπηρέτηση και την αποφυγή της ταλαιπωρίας των ασθενών.

    Επί του άρθρου 8

    Μέχρι σήμερα, τα δημόσια νοσηλευτικά ιδρύματα αγοράζουν φάρμακα σε Νοσοκομειακή Τιμή και τα χρεώνουν στα ασφαλιστικά ταμεία σε Χονδρική Τιμή + 5%, δηλαδή με επιβάρυνση 18% επί της νοσοκομειακής τιμής (ΦΠΑ συμπεριλαμβανομένου). Αντίστοιχα, οι ιδιωτικές κλινικές αγοράζουν τα φάρμακα σε Λιανική Τιμή από ιδιωτικά φαρμακεία και χρεώνουν τα ασφαλιστικά ταμεία επίσης σε Λιανική Τιμή. Αναγνωρίζοντας την ανάγκη εξομοίωσης ως προς την τιμή χρέωσης των φαρμάκων μεταξύ κρατικών νοσηλευτικών ιδρυμάτων και ιδιωτικών κλινικών, ορίζεται ως τιμή χρέωσης των φαρμακευτικών προϊόντων των κρατικών νοσηλευτικών ιδρυμάτων και των ιδιωτικών κλινικών εντός των οποίων λειτουργεί φαρμακείο η νοσοκομειακή τιμή προσαυξημένη κατά 5%.

    Με την εφαρμογή του συγκεκριμένου άρθρου προβλέπεται εξοικονόμηση χρηματικών πόρων η οποία θα έχει άμεση θετική επίπτωση στα Ασφαλιστικά Ταμεία. Επίσης, το συγκεκριμένο μέτρο θα συμβάλλει στην αποτύπωση των πραγματικών δαπανών για φάρμακα και κατ’ επέκταση στον εξορθολογισμό τους.

    Επί του άρθρου 9

    Με το ΠΔ 235/2000 οι ιδιωτικές κλινικές άνω των 150 κλινών υποχρεούνται να λειτουργούν φαρμακείο. Ως εκ τούτου, καθίσταται αναγκαία η ρύθμιση της τιμής αγοράς φαρμάκων από τα φαρμακεία αυτών των κλινικών από τους εισαγωγείς, τους αντιπροσώπους και παραγωγούς. Αναγνωρίζοντας την ανάγκη εξομοίωσης ως προς την τιμή αγοράς φαρμάκων μεταξύ κρατικών νοσηλευτικών ιδρυμάτων και ιδιωτικών κλινικών, ορίζεται ως τιμή προμήθειας των φαρμακευτικών προϊόντων από τις ιδιωτικές κλινικές εντός των οποίων λειτουργεί φαρμακείο η νοσοκομειακή τιμή όπως αυτή ορίζεται στην αγορανομική διάταξη 14/89.

    Επί του άρθρου 10

    Τεχνολογία είναι η εφαρμοσμένη επιστήμη. Σύμφωνα με έναν ορισμό του Γραφείου των Τεχνολογιών του Αμερικάνικου Κογκρέσου η τεχνολογία στις υπηρεσίες υγείας περιλαμβάνει ‘τα φάρμακα, τις συσκευές, τις ιατρικές και χειρουργικές διαδικασίες καθώς και τα οργανωτικά και υποστηρικτικά συστήματα που χρησιμοποιούνται για την πρόληψη, διάγνωση, θεραπεία των νόσων και την αποκατάσταση των ασθενών’. Τα τελευταία χρόνια οι εξελίξεις της τεχνολογίας έχουν μεταμορφώσει το περιβάλλον υγείας βελτιώνοντας σημαντικά την παροχή υπηρεσιών υγείας και την ποιότητα ζωής των ασθενών.

    Η τεχνολογία στην υπηρεσία της ιατρικής δίνει σήμερα τεράστιες δυνατότητες για την αντιμετώπιση διαγνωστικών ή θεραπευτικών προβλημάτων. Η ανάγκη για συγκράτηση των δαπανών υγείας, σε συνδυασμό με την απαίτηση για ασφάλεια και ποιότητα στην παροχή ιατρικής φροντίδας καθιστούν απαραίτητη την αξιολόγηση της νέας ιατρικής τεχνολογίας πριν την εισαγωγή και διάχυσή της στον υγειονομικό τομέα.

    Η αξιολόγηση της τεχνολογίας υγείας στο σύνολο της επιτρέπει να απαντήσουμε σε ερωτήματα που δεν έχουν μονοδιάστατη απάντηση αλλά εξαρτώνται από μία σειρά οικονομικών και κοινωνικών παραμέτρων και συμβάλει στην αποτελεσματικότητα των υπηρεσιών υγείας. Αποτελεί δε μια συνεχιζόμενη προσπάθεια προκειμένου να διασφαλίζεται η χρήση της καταλληλότερης και πιο αποδοτικής τεχνολογίας στην παροχή ιατρικής φροντίδας. Μια τέτοια προσπάθεια αποκτά νόημα όταν εντάσσεται σε ένα ολοκληρωμένο πλαίσιο διαχείρισης της ιατρικής τεχνολογίας, μέσα στο οποίο τα αποτελέσματα θα αποτελούν σημαντική παράμετρο στη λήψη αποφάσεων και το σχεδιασμό της διάχυσης, κατανομής και ορθολογικής χρήσης της νέας ιατρικής τεχνολογίας.

    Η σημερινή κυβέρνηση έχει χαράξει στρατηγικούς στόχους στους τομείς:

  • Αξιολόγησης της τεχνολογίας
  • Παρακολούθησης της επίδρασής της στο επίπεδο των παρεχόμενων υπηρεσιών υγείας
  • Στρατηγικού σχεδιασμού επενδύσεων
  • Ελέγχου του κόστους και σύνδεσής του με την αποτελεσματικότητα παροχής υπηρεσιών.

    O Οργανισμός Αξιολόγησης Τεχνολογίας Υγείας θα αποτελέσει κέντρο αριστείας στην προσπάθεια παροχής κατευθυντήριων οδηγιών αναφορικά με την προαγωγή της υγείας, την πρόληψη και θεραπεία των νόσων με τη χρήση της τεχνολογίας υγείας και την αποδοτική χρήση των οικονομικών πόρων.

    Οι κατευθυντήριες οδηγίες που θα εκδίδονται για τη χρήση νέων και υπαρχόντων θεραπευτικών παρεμβάσεων καθώς και οι οδηγίες ορθής κλινικής πρακτικής και διαχείρισης της νόσου θα συμβάλλουν, μεταξύ άλλων, στην εξομάλυνση των όποιων διακυμάνσεων στην ποιότητα της παρεχόμενης φροντίδας υγείας ανάμεσα στις περιοχές της χώρας.